Nhiều nhà toán học đang công tác ở nước ngoài là cựu sinh viên của trường

Tiền thân của Khoa Toán - Tin được hình thành từ cuối thập niên 1950, khi Trường ĐH Khoa học Sài Gòn thành lập Khoa Toán, đặt nền móng cho đào tạo và nghiên cứu Toán học bài bản. Đến những năm 1980, luận án tiến sĩ Toán đầu tiên được bảo vệ thành công, đánh dấu bước phát triển quan trọng trong nghiên cứu khoa học. Đầu thập niên 1990, chương trình đào tạo thạc sĩ được triển khai, đáp ứng nhu cầu nhân lực chất lượng cao.

Năm 1995, trước sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ thông tin, một bộ phận của Khoa Toán được tách ra để thành lập Khoa Công nghệ Thông tin, đồng thời Khoa Toán chính thức đổi tên thành Khoa Toán - Tin học. Sự chuyển đổi này mở ra giai đoạn phát triển mới, kết hợp hài hòa giữa Toán học và Tin học.

GS Đặng Đức Trọng, Khoa Toán - Tin học, Trường ĐH Khoa học Tự nhiên TPHCM

Song hành với lịch sử của trường, Khoa Toán - Tin học không ngừng đẩy mạnh nghiên cứu, đào tạo và chuyển giao tri thức, góp phần cung cấp nguồn nhân lực chất lượng cao cho cả trong nước và quốc tế. Với vị thế thuộc một trong những cơ sở giáo dục đại học hàng đầu, Khoa hướng tới trở thành trung tâm đào tạo và nghiên cứu Toán - Tin học hàng đầu Việt Nam.

Tại một hội thảo gần đây, GS Đặng Đức Trọng, Khoa Toán - Tin học, Trường ĐH Khoa học Tự nhiên TPHCM, đã điểm lại nhiều nhà toán học đang công tác ở nước ngoài từng là cựu sinh viên của Khoa, tiêu biểu như: Nguyễn Công Phúc, Hoàng Thạch Luân, Phan Văn Tuộc, Nguyễn Hoài Minh, Lê Long Triều, Nguyễn Hoàng Lộc, Nguyễn Trọng Toán, Lê Quang Nẫm, Nguyễn Lê Lực, Trương Trung Tuyến, Tống Viết Phi Hùng, Nguyễn Đức Duy, Trần Vĩnh Hưng, Nguyễn Tiến Khải, Phan Thành Nam, Trần Minh Bình, Nguyễn Quang Thắng, Đinh Duy Cao, Thiên Vũ, Hồ Sĩ Tùng Lâm, Nguyễn Quang Huy, Nguyễn Quốc Hưng, Nguyễn Thị Hoàng Oanh, Hồ Phạm Minh Nhật, Nguyễn Tiến Trình…

4 cựu sinh viên xuất sắc

Đặc biệt, GS Đặng Đức Trọng nhấn mạnh 4 cựu sinh viên hiện là giáo sư Toán học nổi bật trên thế giới, gồm: Phan Thành Nam, Nguyễn Trọng Toán, Nguyễn Hoài Minh và Nguyễn Công Phúc.

Giáo sư Phan Thành Nam tốt nghiệp ngành Toán, Trường ĐH Khoa học Tự nhiên, ĐH Quốc gia TPHCM, năm 2007. Sau đó, ông học thạc sĩ tại Pháp, làm tiến sĩ ở Đan Mạch, rồi nghiên cứu sau tiến sĩ tại nhiều trung tâm khoa học ở châu Âu như Pháp, Áo, Czech.

Từ năm 2017, ông là giáo sư tại Ludwig Maximilian University of Munich (Đức), theo đuổi các hướng nghiên cứu về vật lý toán, cơ học lượng tử và giải tích.

Năm 2020, ông được trao EMS Prize - một trong những giải thưởng uy tín nhất thế giới, do European Mathematical Society trao 4 năm một lần cho các nhà toán học trẻ dưới 35 tuổi có đóng góp xuất sắc.

Ông là người Việt Nam đầu tiên nhận giải thưởng này, với các công trình nổi bật trong cơ học lượng tử nhiều hạt, giải tích phổ và phương trình đạo hàm riêng.

Giáo sư Nguyễn Trọng Toán là cựu sinh viên khóa đầu tiên (1998) của chương trình Cử nhân Tài năng, Khoa Toán - Tin học, Trường ĐH Khoa học Tự nhiên TPHCM. Đây là một trong những chương trình đào tạo tinh hoa của Toán học phía Nam. Từ nền tảng này, ông tiếp tục phát triển sự nghiệp học thuật quốc tế và hiện là giáo sư tại Penn State University (Mỹ).

Giáo sư Phan Thành Nam, Nguyễn Công Phúc, Nguyễn Trọng Toán, Nguyễn Hoài Minh (từ trái sang phải) là những cựu sinh viên của Trường ĐH Khoa học Tự nhiên TPHCM. Ảnh: ĐH Quốc gia TPHCM

Chuyên môn của ông tập trung vào các lĩnh vực giải tích, phương trình đạo hàm riêng và cơ học chất lưu - các hướng nghiên cứu nền tảng trong toán ứng dụng. Các công trình của ông đặc biệt nổi bật ở việc kết nối lý thuyết toán học với các hiện tượng vật lý phức tạp.

Ông được trao giải thưởng của Society for Industrial and Applied Mathematics - vinh danh các nhà nghiên cứu tầm trung có đóng góp xuất sắc trong lĩnh vực sóng phi tuyến. Đáng chú ý, công trình năm 2016 của ông đã đặt nền tảng toán học cho hiện tượng “viscous destabilization”, trước đó chỉ được ghi nhận qua thực nghiệm.

Bên cạnh đó, ông còn nhận nhiều học bổng danh giá như American Mathematical Society Centennial Fellowship (2018) và Simons Fellowship (2019), khẳng định vị thế của một nhà toán học Việt Nam trên bản đồ học thuật quốc tế.

Giáo sư Nguyễn Hoài Minh là sinh viên Khoa Toán - Tin học khóa 1997, tốt nghiệp năm 2000. Hiện ông công tác tại Sorbonne University, Paris (Pháp).

Mới đây, tại hội thảo về Dạy và học Toán trong kỷ nguyên công nghệ, Giáo sư Nguyễn Hoài Minh cho rằng AI đang làm thay đổi sâu sắc cách dạy và học Toán, giúp việc học trở nên dễ tiếp cận hơn, cá nhân hóa hơn và hỗ trợ hiệu quả cho cả nghiên cứu lẫn giảng dạy. Tuy nhiên, người học không thể phụ thuộc vào AI mà cần rèn năng lực đặt câu hỏi và tự đánh giá lời giải.

Về đào tạo, ông nhấn mạnh cần cập nhật chương trình theo hướng gắn với nhu cầu công nghệ, tăng cường các lĩnh vực như xác suất, đại số tuyến tính, tối ưu hóa… đồng thời vẫn phải giữ nền tảng vững chắc để đảm bảo khả năng thích nghi lâu dài.

Trong giảng dạy, cần đổi mới phương pháp theo hướng tăng tương tác, cá nhân hóa việc học và điều chỉnh cách kiểm tra, đánh giá để phù hợp với bối cảnh AI. Theo ông, vai trò của người thầy và chính sách giáo dục vẫn mang tính quyết định.

Ngoài ra, Giáo sư Nguyễn Công Phúc cũng là một cựu sinh viên xuất sắc được GS Đặng Đức Trọng nhắc tới. Giáo sư Phúc, tốt nghiệp năm 1997, hiện là giáo sư tại Louisiana State University (Mỹ).

Theo Lê Huyền (VietNamNet)
Xem bài viết gốc tại đây